Kollagen Stimulyatorları Nədir? Polilaktik Turşu və Kalsium Hidroksiapatit
Bu məqalə hələ müstəqil tibbi ekspert yoxlamasından keçməyib. Redaksiya siyasəti
Qısa cavab: Kollagen stimulyatorları dəriyə yeridildikdən sonra orqanizmi öz kollagenini istehsal etməyə sövq edən inyeksiya preparatlarıdır. Ən çox istifadə olunanları polilaktik turşu (PLLA) və kalsium hidroksiapatitdir (CaHA). Amerika Dermatologiya Akademiyasının (AAD) məlumatına görə PLLA-nın nəticəsi 2–3 həftəyə görünməyə başlayır və 1–3 il davam edə bilər, CaHA-nın nəticəsi isə dərhal görünür və 6 aydan 1 ilədək qalır. Hialuron turşusundan fərqli olaraq bu preparatları fermentlə əritmək mümkün deyil. Ona görə doğru namizəd seçimi və texnika xüsusilə önəmlidir.
Kollagen stimulyatoru adi dolğudan nə ilə fərqlənir?
Hialuron turşusu dolğusu yeridildiyi yeri dərhal doldurur: həcm elə prosedur zamanı yaranır. Kollagen stimulyatorlarının məntiqi başqadır. Onlar dəri altında orqanizmin reaksiyasını tetikləyir, həmin reaksiyanın nəticəsində isə ətraf toxumada yeni kollagen yaranır. Yəni həcmin bir hissəsini preparat deyil, sizin öz toxumanız yaradır.

Bu fərq nəticənin xarakterini də dəyişir. Hialuron turşusu konkret nöqtəni, məsələn dodağı və ya çənəni formalaşdırmaq üçün daha uyğundur. Kollagen stimulyatorları isə daha çox geniş sahədə dərinin keyfiyyətini və sıxlığını artırmaq, yaşla itən həcmi tədricən bərpa etmək üçün seçilir. Ümumi dolğu mövzusu barədə: dolğu (filler) nədir. Hialuron turşusu haqqında ayrıca: hialuron turşusu.
Preparatların müqayisəsi
| Preparat | Nəticə nə vaxt görünür | Nə qədər qalır | Əridilə bilərmi |
|---|---|---|---|
| Hialuron turşusu | Dərhal | 4–12 ay | Bəli, hialuronidaza ilə |
| Kalsium hidroksiapatit (CaHA) | Dərhal | 6 ay – 1 il | Xeyr |
| Polilaktik turşu (PLLA) | 2–3 həftəyə başlayır, tədricən artır | 1–3 il | Xeyr |
| PMMA (sorulmayan) | Dərhal | Daimi | Xeyr |
Müddətlər AAD-nin dolğular barədə tez-tez verilən suallar səhifəsindən götürülüb. FDA isə qeyd edir ki, təsirin müddəti həm preparatın növündən, həm də yeridildiyi nahiyədən asılıdır.
Polilaktik turşu (PLLA)
Polilaktik turşu orqanizmdə tədricən parçalanan sintetik maddədir. Tibbdə ondan uzun illərdir əriyən cərrahi sap kimi istifadə olunur. Kosmetologiyada isə toz şəklində olur, prosedurdan əvvəl məhlulla qarışdırılır və dərinin dərin qatına yeridilir. Mayenin bir hissəsi sorulduqdan sonra ilk günlərdə görünən həcm azalır, sonra isə həftələr və aylar ərzində kollagen yarandıqca dəri tədricən sıxlaşır. AAD nəticənin 2–3 həftəyə görünməyə başladığını və 1–3 il qala bildiyini yazır.
PLLA-nın bir özəlliyi də var: AAD-yə görə prosedurdan sonra 1–2 həftə ərzində nahiyəni gündə bir neçə dəfə təxminən 5 dəqiqə yüngülcə masaj etmək tələb oluna bilər. Bu, preparatın bərabər yayılmasına kömək edir. Adətən bir neçə seans planlaşdırılır, çünki nəticə yavaş formalaşır və həkim hər seansdan sonra lazımi miqdarı qiymətləndirir.
Kalsium hidroksiapatit (CaHA)
Kalsium hidroksiapatit sümük və dişlərin tərkibində olan minerala bənzər mikroskopik hissəciklərdən ibarətdir və gel daşıyıcı ilə birlikdə yeridilir. Gel dərhal həcm verir, hissəciklər isə zamanla ətraf toxumada kollagen istehsalını stimullaşdırır. AAD-yə görə nəticə dərhal görünür və 6 aydan 1 ilədək qalır. CaHA daha sıx preparat olduğu üçün çox vaxt dərin qırışlarda, yanaq və çənə xəttində istifadə olunur. Dodaqlar və göz ətrafı kimi nazik dərili, hərəkətli nahiyələr isə bu preparat üçün adətən uyğun hesab edilmir.
Hansı nahiyələrdə istifadə olunur?
Üzdə kollagen stimulyatorları ən çox gicgahlarda, yanaqlarda, yanaq-çənə keçidində və çənə xəttində istifadə olunur. Bu nahiyələrdə yaşla həcm itkisi daha aydın görünür və dəri nisbətən qalın olduğu üçün preparat düzgün paylanır. Bəzi hallarda boyun və dekolte dərisinin keyfiyyətini yaxşılaşdırmaq üçün də tətbiq edilir. FDA-nın təsdiqlənmiş istifadə sahələri arasında əl arxasının həcmini bərpa etmək də var. Əllər yaşla incəldikdə damarlar və vətərlər daha çox görünür, dolğu bu görünüşü yumşalda bilər.
Dodaqlar, göz qapaqları və gözaltı nahiyə isə bu preparatlar üçün adətən seçilmir. Burada dəri nazikdir, düyün yaranarsa həm görünür, həm də onu aradan qaldırmaq çətindir.
Prosedur necə keçir?
Əvvəlcə həkim üzün harada və nə qədər həcm itirdiyini qiymətləndirir, fotoşəkillər çəkir və plan qurur. Nahiyə təmizlənir, lazım olarsa keyidici krem çəkilir. Bəzi preparatların tərkibində lidokain olur. AAD-yə görə dolğu prosedurları adətən 15–30 dəqiqə çəkir. Kollagen stimulyatorları çox vaxt kanül adlanan küt uclu nazik borucuqla yeridilir, bu da damar zədələnməsi riskini azaltmağa yönəlib. Prosedurdan sonra insanların çoxu gündəlik işlərinə qayıdır, yüngül şişkinlik və göyərmə bir neçə günə keçir.

Kimlər üçün uyğundur?
Kollagen stimulyatorları daha çox yaşla üzün həcmini itirdiyi, dərinin nazikləşdiyi və elastikliyinin azaldığı, amma ciddi sallanmanın hələ olmadığı hallarda seçilir. Nəticənin tədricən gəlməsi bəziləri üçün üstünlükdür: ətrafdakılar dəyişikliyi “prosedur” kimi deyil, sadəcə daha dinc görünüş kimi qəbul edir. Kəskin və dərhal dəyişiklik istəyənlər üçün isə bu üsul uyğun olmaya bilər. Əhəmiyyətli dəri sallanmasında da tək inyeksiya kifayət etmir, çünki burada problem həcmdən çox dərinin artıqlığındadır.
FDA dolğudan əvvəl həkimlə müzakirə edilməli halları sadalayır: preparatın tərkibindəki maddələrə allergiya, qanaxma pozğunluqları və nahiyədə aktiv dəri iltihabı. Keloid çapığa meyl, autoimmun xəstəliklər, hamiləlik və əmizdirmə də prosedurdan əvvəl mütləq həkimə deyilməlidir.
Risklər
FDA-nın dolğular üçün sadaladığı ümumi risklər kollagen stimulyatorlarına da aiddir. Tez-tez rast gəlinənlər göyərmə, qızartı, şişkinlik, ağrı və həssaslıqdır. Daha az rast gəlinənlər düyünlər və ya qranulomalar, infeksiya və allergik reaksiyadır. FDA nadir hallarda qalıcı bərk düyünlərin də yarandığını qeyd edir. Kollagen stimulyatorlarında düyünlər xüsusilə önəmli mövzudur, çünki preparatı fermentlə əritmək mümkün deyil. Düyün riskini azaltmaq üçün preparatın düzgün qarışdırılması, düzgün dərinliyə yeridilməsi və PLLA-da masaj tövsiyəsinə əməl olunması vacibdir.
Ən ciddi risk, digər dolğularda olduğu kimi, preparatın təsadüfən damara yeridilməsidir. FDA bunun toxuma ölümünə, görmə pozğunluğuna, korluğa və insulta səbəb ola biləcəyini və fəsadların qalıcı ola biləcəyini yazır.
Prosedurdan sonra qəfil güclü ağrı, dəridə ağarma və ya mərmərvari ləkələr, görmənin pisləşməsi və ya danışıqda çətinlik olarsa dərhal həkimə xəbər verin və 103-ə zəng edin.
Prosedurdan sonra
AAD-nin dolğudan sonrakı ümumi tövsiyələri bunlardır: növbəti günə qədər ağır idmandan çəkinmək, günəşdən və solyariyadan uzaq durmaq, həkim masaj tövsiyə etməyibsə üç gün nahiyəyə toxunmamaq. PLLA-da isə əksinə, masaj qulluğun bir hissəsidir. Bu fərq həkiminizin verdiyi yazılı təlimatda aydın göstərilməlidir. Nəticəni qorumaq üçün gündəlik günəşdən qorunma vacibdir: günəş kremi necə seçilir.
Tez-tez verilən suallar
Kollagen stimulyatoru ilə hialuron dolğusunu birlikdə etmək olarmı?
Bəli, bəzən bir nahiyəyə hialuron turşusu, başqa nahiyəyə kollagen stimulyatoru planlaşdırılır. Bu, həkimin üz analizinə əsaslanan fərdi qərardır.
Nəticə niyə dərhal görünmür?
PLLA-da əsas nəticəni preparat deyil, onun təsiri ilə yaranan yeni kollagen verir. Kollagen həftələr və aylar ərzində yarandığından nəticə də tədricən görünür.
Neçə seans lazımdır?
PLLA-da adətən bir neçə seans aparılır. CaHA-da çox vaxt bir seans kifayət edir. Dəqiq plan həcm itkisinin dərəcəsindən asılıdır.
Kollagen içmək və ya kollagenli krem eyni təsiri verirmi?
Xeyr. İnyeksiya preparatları dəri altında birbaşa toxumaya təsir edir. Kollagen əlavələri və kremlər bu mexanizmlə işləmir. Qırışlara qarşı sübuta əsaslanan yanaşmalar barədə: qırışlar niyə yaranır.
Nəticə xoşuma gəlməsə nə etmək olar?
Bu preparatları fermentlə əritmək mümkün olmadığından nəticənin özünü sürətlə geri qaytarmaq çətindir. Ona görə həkimlər çox vaxt az miqdarla başlayır və seanslar arasında nəticəni qiymətləndirir. Düyün yaranarsa, onun idarə olunması üçün həkimə müraciət etmək lazımdır.
Əsas nəticə
Kollagen stimulyatorları həcmi tədricən bərpa edən və dəri keyfiyyətini yaxşılaşdıran preparatlardır. PLLA-nın nəticəsi yavaş gəlir, amma 1–3 il qala bilər, CaHA isə dərhal həcm verir və 6 aydan bir ilədək davam edir. Hialuron turşusundan fərqli olaraq onları əritmək mümkün olmadığından düzgün namizəd seçimi, texnika və sonrakı qulluq xüsusilə vacibdir. Bu məqalə ümumi məlumat xarakteri daşıyır və həkim məsləhətini əvəz etmir.
Mənbələr
Məlumatlar həkim müayinəsini əvəz etmir. Dəri probleminiz varsa, mütəxəssisə müraciət etməyiniz tövsiyə olunur. Ətraflı
Fərdi məsləhət lazımdır?
Məqalə ümumi məlumat verir. Vəziyyətinizə uyğun yanaşmanı müəyyən etmək üçün həkimlə məsləhətləşin.